Сайт Юрыя Міхеда (a.k.a. juras14)

Прага, дэталі

Чэхія, жнівень 2016
Google Мапы, Яндэкс.Мапы

У Празе вельмі прыгожа, але вельмі шмат турыстаў.

Турысты ў Празе

 

Прыкладна як у Амстэрдаме. Калі вам не падабаюцца натоўпы народу на вуліцах, то лепш не прыяжджаць сюды ў разгар сэзону.

Турысты ў Празе

 

На некаторых вуліцах не праціснуцца.

Турысты ў Празе

 

Як вынік, шмат тых, хто спэцыялізуецца на вулічным заробку на турыстах — гандляроў сувэнірамі, музыкаў, і г. д. Каб іх неяк кантраляваць, у першую чаргу з пункту гледжаньня падаткаабкладаньня, улады прыдумалі выдаваць на такія рэчы дазволы. Тым, хто не атрымаў дазволу, выступаць і гандляваць на вуліцы нельга. Дазвол заўсёды павінен знаходзіцца на бачным месцы, паказваць фатаґрафію, імя і нумар выступоўцы або гандляра.

Вулічныя музыкі

 

Тыя, хто нічога не ўмее, проста просяць міласьціну. Асаблівасьцю праскіх жабракоў зьяўляецца пастава — яны не сядзяць з працягнутай рукой, а заўсёды стаяць «ракам», выцягнуўшы рукі наперад. Усе сустрэтыя жабракі заўсёды былі менавіта ў такой позе.

Праскія жабракі

 

Дарожныя знакі і паказальнікі неверагодна дэталізаваныя. Чалавек, якому даверылі іх распрацоўваць, відавочна фанат сваёй справы.

Праскія дарожныя знакі

 

Часам знакі малююцца прама на дарозе.

Знакі на дарозе

 

Для абароны ад галубоў розныя рэльефы і скульптуры часта зацягваюць сеткай.

Сетка ад галубоў

 

Зрэдку сустракаюцца зьнешнія гідранты — рэдкасьць для Эўропы. Нейкай адзінай формы ў іх няма.

Гідранты

 

Вулічных сьметніц таксама некалькі відаў. Самая хадавая і распаўсюджаная — зялёная плястыкавая, якую вешаюць на слупы.

Вурны

 

Ёсьць для паасобнага збору перапрацоўваемых адходаў з падземным сховішчам. У кожнай такой сьметніцы ёсьць свой нумар.

Вурны з падземным сховішчам

 

Ёсьць модныя, для турыстычных зон.

турыстычныя урны

 

А ёсьць спэцыяльныя кантэйнэры, таксама для паасобнага збору. Яны больш прызначаны для мясцовых жыхароў.

Вялікія сьмецьцевыя кантэйнэры

 

Сьветлафоры складаюцца з круглых сэкцыяў і звычайна маюць таймэр. Часта сустракаецца міні-сэкцыя ўнізе.

Сьветлафор

 

Сьветлафор і нейкая сымпатычная цян.

Сьветлафор і дзяўчына

 

Сьветлафорная кнопка і інструкцыя да яе.

Сьветлафорная кнопка

 

Слупы часам фарбуюць спэцыяльнай рэльефнай фарбай, да якой немагчыма прыляпіць аб’явы.

Фарба ад аб’яваў

 

Разьметка зебры адзьдзяляе сустрэчныя патокі пешаходаў.

Зебра

 

На складаных выездах ставяцца выпуклыя люстэркі.

Люстэркі

Паркоўкі, як і мае быць, платныя, але паркаматаў я ня бачыў. Напэўна, аплата зьбіраецца неяк па-іншаму.

Платная паркоўка

 

Парушальніка вязуць.

Эвакуатар

 

Грамадзкі транспарт разьвіты вельмі добра — ёсьць мэтро, ​​трамвай, аўтобус і экзатычнейшыя віды. Найхутчэйшым спосабам перамяшчэньня зьяўляецца мэтро. Праскае мэтро займае 5-е месца па занятасьці ў Эўропе, штогод яно перавозіць каля 600 мільёнаў чалавек. Разавая паездка каштуе 24 кроны На той дзень —
RUB 63,71 ₽
UAH 24,92 ₴
BYN 1,94 Br
USD 0,99 $
EUR 0,89 €
. Адразу згадаўся Капэнгаґен, дзе мэтро таксама каштавала 24 кроны На той дзень —
RUB 232,72 ₽
UAH 92,11 ₴
BYN 7,05 Br
USD 3,66 $
EUR 3,23 €
. Але з улікам таго, што чэская крона у 3,6 разы таньнейшая за дацкую, гэта нашмат дэмакратычней. У якасьці аплаты разавага праезду ў мэтро прымаюць толькі гатоўку (купіць квіток за карту нельга), што ў 2016 годзе ўспрымаецца як жудасны перажытак мінулага.

Праскае мэтро

 

Станцыі па сваёй пляніроўцы зусім такія ж, як у Маскве, Кіеве і іншых гарадах былога СССР, што ня дзіўна, улічваючы, што будаўніцтва вялося пры шырокім удзеле савецкіх спэцыялістаў і з выкарыстаньнем савецкіх тэхналогіяў і матэрыялаў. Калі б не касмэтычнае афармленьне, можна было б падумаць, што ты ў нейкім постсавецкім горадзе.

Праскае мэтро

 

Эскалятар. Цэнтральныя станцыі маюць глыбокае заляганьне.

Эскалатар праскага мэтро

 

А вось пляніроўка вагонаў адрозьніваецца. Замест доўгіх паліц — індывідуальныя сядзеньні, расстаўленыя так, каб ня трэба было сядзець сьпіной да акна.

Вагон праскага мэтро

 

Фірмовая размалёўка (яна адна для ўсіх відаў транспарту) нагадвае колеры РЖД.

Вагон праскага мэтро

 

Як і ў многіх краінах Эўропы, у мэтро няма турнікетаў (яны памяншаюць прапускную здольнасьць, бо ў гадзіны пік ствараюць чэргі). Замест гэтага на ўваходзе стаяць сканэры для праязных карт, а мэтро пэрыядычна патрулююць кантралёры. Калі вы ім трапіцеся без аплачанага праезду, штраф будзе такім, што на гэтую суму можна было б катацца пару месяцаў. Праверыць вас могуць ня толькі ў цягніку, але і на станцыі — калі вы зайшлі за сканэры, не аплаціўшы праезд, гэта ўжо парушэньне.

Сканэры на ўваходзе

 

Прыкладна дзьве траціны станцый абсталяваныя ліфтамі, якімі могуць скарыстацца маламабільныя грамадзяне.

Ліфт

 

Мэтро складаецца з 3 ліній, кожная зь якіх у цэнтры перасякаецца з дзьвюма іншымі.

Схема мэтро

 

Як у любым добрым горадзе, у Празе ёсьць трамвай. Было б дзіўна, калі б так добра знаёмыя нам вагоны Татра Т3 не сустрэліся ў сябе на радзіме. Гэтыя трамваі пудаваліся фірмай ČKD менавіта ў Празе. Іх назва «Tatra» пайшла ад імя горнага хрыбта ў Славаччыне, як і назва іншай аднайменнай чэскай кампаніі (фірмы ČKD і Tatra былі рознымі прадпрыемствамі, хоць і супрацоўнічалі ў галіне машынабудаваньня). Дзякуючы экспарту ў СССР і іншыя сацкраіны Татра Т3 стала самай масавай мадэльлю ČKD — усяго ў пэрыяд з 1962 па 1999 год было пабудавана больш за 14 000 вагонаў гэтай маркі.

Праскі трамвай Татра Т3

 

У парку ёсьць і іншыя мадэлі ČKD, напрыклад Татра Т6А5. Гэтых трамваяў з 1991 па 1998 гады было пабудавана каля 300 штук. У краіны былога СССР яны ўжо не экспартаваліся, але ў 2016 годзе некалькі сьпісаных ў Празе вагонаў было набыта Украінай для Харкава. Што тычыцца фірмы ČKD, то яна спыніла існаваньне ў 1998 годзе.

Татра Т6А5

 

Найбольш сучасныя вагоны таксама чэскія — доўгія нізкападлогавыя Škoda 15T, якія вырабляюцца з 2008 году.

Škoda 15T

 

На Вацлаўскай плошчы ёсьць кафэ, зробленае ў двух старых вагонах.

Старыя трамвайныя вагоны

 

Прыпынак трамвая.

Прыпынак трамвая

 

Вулічная інфраструктура ў цэлым вельмі добрая, арыентуецца на бясьпеку і зручнасьць пешаходаў.

Вулічная інфраструктура

 

Хоць сустракаюцца перажыткі сацыялістычнага горадабудаўніцтва ў выглядзе падземных пераходаў (у нармальным горадзе такога быць не павінна). Але ў іх, прынамсі, ёсьць спадзісты бесступенькавы спуск.

Падземны пераход

 

Аўтобусы таксама мясцовага вырабніцтва. У Чэхаславаччыне была вельмі добра разьвіта цяжкая прамысловасьць, мноства кампаній выраблялі ўсё ад аўтамабіляў да самалётаў (у Чэхіі дагэтуль выпускаецца добра знаёмая ўсім «Элка», самалёт Let L-410 Turbolet), і пасьля краху сацыялізму шматлікім фірмам атрымалася выжыць. На фота — чэскі 4-дзьверны гарадзкі аўтобус SOR NB 12. Сустракаецца яго сучлененая версія SOR NB 18. Тралейбусаў у Празе няма — у 1972 году сыстэму ліквідавалі.

UPDATE: у 2017 годзе праскі тралейбус сталі ўваскрашаць. Быў адкрыты тэставы маршрут, па якім пусьцілі чэскія тралейбусы SOR TNB 12 і Škoda 30 Tr, а таксама электробусы SOR ENS.

Аўтобус SOR NB 12

 

Прыпынак аўтобуса.

Прыпынак

 

Слупок з указаньнем маршрутаў.

Маршруты

 

А яшчэ тут ёсьць фунікулёр.

Фунікулёр

 

Прагулачны кацер.

Прагулачны катэр

 

Гарадзкое таксі афарбаванае ў жоўты колер.

Праскае таксі

 

Паліцэйскі аўтамабіль (часьцей за ўсё выкарыстоўваюцца чэскія «Шкоды»). На ўсіх аўтамабілях напісаная фраза «Pomáhat a chránit» («дапамагаць і абараняць»). Традыцыю пісаць нешта такое на паліцэйскіх машынах пачалі амэрыканцы — у 1963 годзе на машыны паліцыі Лос-Анджэлеса сталі наносіць словы «To protect and to serve» (абараняць і служыць), і з таго часу яе адаптавалі ў многіх краінах.

Чэкая паліцыя

 

Пажарная машына (вырабніцтва чэскай фірмы «Tatra»). Пажарныя па-чэску называюцца «гасічы», таму што гасяць.

Чэскі пажарны аўтамабіль

 

Чэская мова навогул даволі лёгка чытаецца, бо належыць да славянскай групы. Многія словы можна зразумець ці здагадацца аб іх значэньні. Ёсьць і ілжывыя сябры перакладчыка, напрыклад, «pozor» значыць ня «ганьба», як па-расейску, а «ўвага». Словы, зрэшты, аднакарэнныя, і пры наяўнасьці базавых спазнаньняў у лінгвістыцы можна здагадацца аб прычынах такога падабенства..

Позор

 

Некалькі разоў сустракаліся зусім забытыя ў нас шматфункцыянальныя грузавічкі Multicar M25 вытворчасьці НДР. Гэтая фірма, дарэчы, да гэтага часу існуе, што для буйных прадпрыемстваў былой НДР рэдкасьць (большасьць у 1990-я гады абанкруціліся).

Multicar M25

 

Прыбіральнік вуліц.

Прыбіральнік

 

Шыльды з назвамі і нумарамі вельмі прыгожыя і рэльефныя.

Таблічкі

 

Таблічкі гарадзкіх камунікацый — таксама.

Таблічкі

 

Таксафоны яшчэ сустракаюцца, але бачна, што зьяўляюцца відам, які вымірае.

Таксафон

 

Люк.

Праскі люк

 

Ліхтары розных відаў, часам сустракаюцца падвесныя.

Ліхтары

 

Увесь цэнтр вымашчаны брукам.

Маставая

 

Шмат пешаходных зон.

Пешаходныя зоны

 

Дзіцячая пляцоўка.

Дзіцячая пляцоўка

 

Як і ў Нямеччыне, прыбіральні ўсюды платныя. Што характэрна, іх заўсёды абслугоўваюць спэцыяльныя бабкі, на выгляд дакладна такія ж, як у расейскіх платных туалетах.

Туалет

 

Адзін з найбольш вядомых за мяжой сымбаляў Чэхіі — кроцік (Krtek) з аднайменнага мультсэрыяла, які выходзіў з 1957 па 2002 гады. Пэрсанаж быў створаны мастаком Здэнэкам Мілерам (1921—2911).

Кроцік

 

У Празе ёсьць музэй камунізму, ад якога ў цяперашніх расейскіх патрыётаў усіх разьліваў абавязкова прыгарыць. Па супадзеньні, я апынуўся тут якраз у тыя дні, калі чэхі адзначалі гадавіну «Праскай вясны» — у 1968 годзе ўрад Чэхаславаччыны пачаў дэмакратычныя рэформы, якія былі неўзабаве жорстка задушаныя савецкімі войскамі. З-за гэтага чэхі дагэтуль ставяцца да рускіх з халадком. Пра ўсё гэта будзе асобнае апавяданьне.

Музэй камунізму

 

Праўдзівыя загалоўкі жаночага часопіса.

Касмаполітэн

 

Прага — горад вельмі прыгожы, вялікі і жывы.

Вацлаўская плошча

 

На гэтым сайце пра яе будзе яшчэ некалькі гісторый.

Вулічныя музыкі